Rusça Sonu ”СЯ” İle Biten Fiiller

Güncelleme:

Bu dersimizde sonu СЯ eki ile biten fiillerin nasıl kullanıldıklarını öğreneceğiz. Rus dilinde bazı fillerin sonları СЯ eki ile biter. Son eki СЯ ile biten fiiller kişinin kendisini ifade eder. Bu farkı anlamak için örneklere ihtiyaç duyacağız.


Bu konuyu Türkçe etken edilgen fiillere benzetebilirsiniz ama tam olarak öyledir demek doğru olmaz. Konuyu anlamak için en güzel yöntem örneklerle anlamaya çalışmaktır.

МЫТЬ – МЫ́ТЬСЯ – ОДЕВА́ТЬ – ОДЕВА́ТЬСЯ
YIKAMAK – YIKANMAK – GİYDİRMEK – GİYİNMEK

МЫТЬ = Bir şeyi ya da birini yıkamak
МЫ́ТЬСЯ = Kendi kendini yıkamak veya yıkanmak

Örnekler: СЯ eki olmadan kullanım örnekleri
Он обу́л сапоги́. O çizmesini giydi.
Тётя одева́ет племя́нника. Teyze yeğenini giydiriyor.

Она́ мо́ет ребёнка. O çocuğu yıkıyor.
Ма́ма и па́па умыва́ют сы́на. Anne ve baba çocuğu yıkıyorlar.
Они́ уже́ умы́ли сы́на. Onlar artık çocuğu yıkadılar.

Же́нщина умыва́ет лицо́. Kadın yüzünü yıkıyor.
Он помы́л ру́ки. O ellerini yıkadı.
Она́ мо́ет ребёнка. O çocuğu yıkıyor.

Парикма́хер бре́ет клие́нта. Kuaför müşteriyi traş ediyor.
Же́нщина причеса́ла во́лосы. Kadın saçlarını taradı.
Ма́льчик обува́ет брата. Çocuk kardeşine ayakkabı giydiriyor.

Снача́ла сестра́ одева́ет брата, пото́м она́ обува́ет его́ и ведёт в де́тский сад.
İlk önce kız kardeşi erkek kardeşini giydirir, sonra ona ayakkabısını giydirir ve onu anaokuluna götürür.

Ве́чером роди́тели бу́дут, мыть до́чку.
Akşamleyin anne ve baba kız çocuğu yıkayacaklar.

Not: Bu sayfasının sonunda burada verdiğim örnek fiillerin bitmiş ve bitmemiş hallerini ve zamanlara göre nasıl çekime uğradıklarını gösteren tabloya bulacaksınız.

Örnekler: СЯ ile kullanım örnekleri

Ми́ша уже́ умы́лся, почи́стил зу́бы, при́нял душ, а сейча́с он причёсывается.
Mişa artık yıkandı (kendini yıkadı), dişlerini fırçaladı (kendi dişlerini fırçaladı), duş aldı ve şimdi o saçını tarıyor (kendi saçlarını tarıyor).

Advertisements

Они́ ещё не побри́лись, потому́ что за́втракали и чита́ли но́вости.
Onlar henüz traş olmadılar, çünkü kahvaltı yaptılar ve haberleri okudular.

Как ча́сто вы бре́етесь?
Ne sıklıkla traş olursun (oluyorsun)?

Де́вушка причёсывается, де́лает макияж и выхо́дит на рабо́ту из до́ма.
Kız saçını tarar (tarıyor), makyaj yapar (yapıyor) ve evden işe çıkar (çıkıyor).

Как до́лго вы мы́лись в воскресе́нье?
Pazar günü ne kadar süre yıkadın?
Pazar günü ne kadar sürede yıkandın (kendini yıkadın?)

Снача́ла па́па обу́л сы́на, оде́л его́, пото́м он сам обу́лся и оде́лся, и они́ пое́хали на маши́не в шко́лу.
İlk önce babası oğluna elbise giydirdi, ayakkabısını giydirdi, daha sonra o kendisi ayakkabısını ve kıyafetini giyindi ve onlar araba ile okula gittiler.

Özet: Eğer bir fiilin sonunda СЯ ekini görüyorsak, eylemi yapan kişinin ” kendisi olduğunu ve kendisine ” yaptığını anlıyoruz.

Hemen aşağıda bu fiillerin, bitmiş, bitmemiş ve zamana göre çekimlerini gösteren listeyi sizinle paylaşıyorum.

УМЫВА́ТЬ (НСВ) – Yıkamak

Я умывáю – Ben yıkıyorum
Ты умывáешь – Sen yıkıyorsun
Он/она́/оно́ умывáет – O yıkıyor
Мы умывáем – Biz yıkıyoruz
Вы умывáете – Siz yıkıyorsunuz
Они́ умывáют – Onlar yıkıyorlar

Он умывáл – Ben, Sen, O (eril cins) yıkadım, yıkadın, yıkadı
Она́ умывáла – Ben, Sen, O (dişil cins) yıkadım, yıkadın, yıkadı
Оно́ умывáло – O yıkadı (nötr cins)
Мы/Вы/Они́ умывáли – Biz, Siz, Onlar yıkadılar

Я бу́ду умывáть – Ben yıkayacağım
Ты бу́дешь умывáть – Sen yıkayacaksın
Он/она́/оно́ бу́дет умывáть – O yıkayacak
Мы бу́дем умывáть – Biz yıkayacağız
Вы бу́дете умывáть – Siz yıkayacaksınız
Они́ бу́дут умывáть – Onlar yıkayacaklar

УМЫ́ТЬ (СВ) –Yıkamak

Я умóю – Ben yıkayacağım
Ты умóешь – Sen yıkayacaksın
Он/она/оно умóет – O yıkayacak
Мы умóем – Biz yıkayacağız
Вы умóете – Siz yıkayacaksınız
Они умóют – Onlar yıkayacaklar

Он умы́л – Ben, Sen, O (eril cins) yıkadım, yıkadın, yıkadı
Она́ умы́ла – Ben, Sen, O (dişil cins) yıkadım, yıkadın, yıkadı
Оно́ умы́ло – O yıkadı (nötr cins)
Мы/Вы/Они́ умы́ли – Biz, Siz, Onlar yıkadılar

УМЫВА́ТЬСЯ (НСВ) – Kendini Yıkamak (Yıkanmak)

Я умывáюсь – Ben yıkanıyorum (kendimi yıkıyorum)
Ты умывáешься – Sen yıkanıyorsun (kendini yıkıyorsun)
Он/она́/оно́ умывáется – O yıkanıyor (kendisini yıkıyor)
Мы умывáемся – Biz yıkanıyoruz (kendimizi yıkıyoruz)
Вы умывáетесь – Siz yıkanıyorsunuz (kendinizi yıkıyorsunuz)
Они́ умывáются – Onlar yıkanıyorlar (kendilerini yıkıyorlar)

Он умывáлся – O yıkandı (eril cins) (kendisini yıkadı)
Она́ умывáлась – O yıkandı (dişil cins) (kendisini yıkadı)
Оно́ умывáлось – O yıkandı (nötr cins) (kendisini yıkadı)
Мы/Вы/Они́ умывáлись – Biz, Siz, Onlar yıkandık (kendimizi yıkadık, kendinizi yıkadınız, kendilerini yıkadılar)

Я бу́ду умывáться – Ben yıkanacağım
Ты бу́дешь умывáться – Sen yıkanacaksın
Он/она́/оно́ бу́дет умывáться – O yıkanacak
Мы бу́дем умывáться – Biz yıkanacağız
Вы бу́дете умывáться – Siz yıkanacaksınız
Они́ бу́дут умывáться – Onlar yıkanacaklar

УМЫ́ТЬСЯ (СВ) – Kendini Yıkamak (Yıkanmak)

Я умóюсь – Ben yıkanacağım
Ты умóешься – Sen yıkanacaksın
Он/она́/оно́ умóется – O yıkanacak
Мы умóемся – Biz yıkanacağız
Вы умóетесь – Siz yıkanacaksınız
Они́ умóются – Onlar yıkanacaklar

Он умы́лся – Ben yıkandım
Она́ умы́лась – O yıkandı
Оно́ умы́лось – O yıkandı
Они́ умы́лись – Onlar yıkandılar

Verdiğimiz emeğe karşılık, lütfen sayfayı beğenmeyi unutmayın.

Bir cevap yazın